30.05.2016

KRAKÓW: Fotografia w kryzysie?

Co roku, kiedy nadchodzą pierwsze ciepłe dni, wraz z nimi pojawiają się czerwone kropki na mapie miasta. Są też i żółte. To znak, że rozpoczął się Miesiąc Fotografii, na który czekamy podekscytowani jedenaście miesięcy, by w końcu dopaść program i śledząc owe kropki - tak tradycyjnie organizatorzy zaznaczają galerie i miejsca wystaw i wydarzeń - chłonąć wydarzenia fotograficzne z najwyższej półki. Organizowany od 2002 roku Miesiąc Fotografii w Krakowie jest międzynarodowym festiwalem fotograficznym, a jednocześnie jednym z najważniejszych cyklicznych wydarzeń kulturalnych w Polsce i na świecie. Kolejne edycje potwierdzają ten status. Dzieła uznanych fotografów, fotoreporterów a nawet amatorów, można podziwiać nie tylko w muzeach czy galeriach, lecz także w nietypowych jak na fotografię dekoracjach: w kawiarniach, pubach, na ulicach i w krakowskich zakamarkach.

Agnieszka Dwernicka, dyrektorka Miesiąca Fotografii:

"Chcemy otworzyć widzom oczy na otaczającą ich rzeczywistość. Dlatego niektóre projekty pokazujemy nie w galeriach, ale na zewnątrz, gdzie można natknąć się na nie przypadkiem"

„Kryzys? Jaki kryzys?!” to temat przewodni 14. edycji Miesiąca Fotografii w Krakowie, która rozpoczęła się 12 maja i potrwa do 12 czerwca. Kuratorem Programu głównego jest Lars Willumeit, pochodzący z Niemiec kurator i antropolog kultury. W ramach Miesiąca Fotografii odbędą się także ciesząca się ogromnym zainteresowaniem Sekcja ShowOFF, kolejny Przegląd Portfolio z nagrodą Fundacji Griffin Art Space oraz dziesiątki wydarzeń towarzyszących. Obok wystaw, warto wybrać się na wykłady mistrzowskie, spotkania z kuratorami, oprowadzanie po ekspozycjach czy warsztaty.

 

fot. Filippo Menichetti, Martin Errichiello, Bez tytulu 1, W czwartej osobie, 2015

 

Kryzys? Jaki kryzys?!

Punktem wyjścia do dyskusji w Programie głównym jest przekonanie, że kryzys to już nie stan przejściowy czy anomalia, lecz cecha charakterystyczna codzienności, stan permanentny, z którym musimy się mierzyć właściwie na wszystkich poziomach naszego funkcjonowania: prywatnym, publicznym i globalnym.  Kryzys nie ominął też fotografii, która w epoce nadprodukcji obrazów próbuje odnaleźć swoje miejsce. Nieustannie zmieniający się krajobraz medialny zmusił twórców – dziennikarzy, reporterów, artystów – do sięgnięcia po nowe formy komunikowania się z odbiorcą i kreatywne wykorzystanie materiałów źródłowych. Nastąpiły czasy, w których muszą na nowo zdefiniować swoją kulturotwórczą rolę.

"Wystawy prezentowane podczas Miesiąca Fotografii w Krakowie, nawiązując – każda na swój sposób – do problemów globalnych, społecznych i politycznych, z zaangażowaniem opowiadają o problemach współczesnego świata, są refleksją nad mechanizmem funkcjonowania tego, co fotograficzne "

- mówi Lars Willumeit, kurator Programu Głównego 14. edycji festiwalu.   

Artyści zaproszeni do udziału w krakowskim wydarzeniu stosują rozmaite strategie, by zmierzyć się z tymi zjawiskami lub je skomentować. Listę otwiera światowej sławy fotograf, Paul Graham, którego projekt Nowa Europa stał się wyjątkowo aktualny wobec widocznego gołym okiem kryzysu tzw. wartości europejskich. Szerszą, globalną perspektywę proponuje szwajcarski artysta Yann Mingard, który odwołuje się do pojęcia antropocenu – pierwszej w dziejach epoki geologicznej, której nastanie jest skutkiem działań człowieka. Realizowany w latach 2009–2013 projekt ukazuje na ogół ukryte przed wzrokiem opinii publicznej sposoby zbierania, przechowywania i klasyfikowania próbek biologicznych oraz informacji cyfrowych. Mingard wykonał zdjęcia w dwudziestu jeden różnych miejscach i posegregował je w czterech sekcjach: Rośliny, Zwierzęta, Ludzie i Dane.

 

fot. Yann Mingard, Depozyt

 

Inną, prywatną perspektywę stosuje wybitna polska artystka Aneta Grzeszykowska, w twórczości której przewijają się tematy niedopasowania jednostki i ról, jakie do odegrania ma ludzkie ciało. Ta wystawa będzie pokazywana w MOCAK-u, tam też będzie można zobaczyć wystawę wschodzącej gwiazdy światowej fotografii, najmłodszego w historii nominata do agencji Magnum, Maxa Pinckersa. Projekt prezentowany podczas tegorocznego festiwalu, to historia o miłości – także tej nieszczęśliwej, bo zabronionej przez indyjską kulturę kastową – i o uniwersalnych dążeniach do pokazania szczęścia. Autor uzupełnia własne zdjęcia o wycinki z gazet, notatki czy artefakty ze studiów fotografii ślubnej, co można uznać za próbę wyjścia naprzeciw kryzysowi klasycznej fotografii dokumentalnej.    

 

fot. Aneta Grzeszykowska

 

fot. Max Pinckers, Will They Sing Like Raindrops or Leave Me Thirsty

 

Poszukiwanie nowych form narracji wizualnej w dobie kryzysu tradycyjnych mediów to motyw przewodni wystawy zbiorowej pod kuratelą Iris Sikking. Sześć prezentowanych w jej ramach projektów, podejmujących tak trudne tematy jak handel heroiną, ludobójstwo i migracja, łączy chęć wyjścia poza klasyczny, uznany przez autorów za niewystarczający sposób opowiadania globalnych historii. Fotografie na ścianie są tu równie adekwatną formą wypowiedzi jak nagrania radiowe, filmy z YouTube’a czy ilustracje pochodzące z archiwów. Wprost o kryzysie dziennikarstwa mówi natomiast kolektyw #Dysturb, który wykorzystując ściany budynków i nośniki reklamowe, zmusi mieszkańców Krakowa do skonfrontowania się z „newsami”, które rzadko trafiają na czołówki gazet.

 

fot. Poppy, ACP Spring 2014

 

fot. Sputnik Photos, Lost Territories Phase Zero

 

Silna reprezentacja kolektywów fotograficznych to cecha szczególna tegorocznej edycji MFK. Jako pierwszy swój najnowszy projekt otworzy w Krakowie najbardziej znany na świecie polski kolektyw – Sputnik Photos. Z materiałów zebranych i stworzonych podczas przygotowań do podróży do byłych republik radzieckich powstanie instalacja podejmująca polemikę z klasycznie rozumianym autorstwem i autonomią obrazu. Zaplanowano także wystawę trzech kolektywów badawczo-artystycznych – szwedzkiego  Klara Källström & Thobias Fäldt, holendersko-hiszpańskiego Werker Magazine i włoskiego Discipula – które łączy przekonanie, że interpretacja przekazu wizualnego zależy od kontekstów społecznych, politycznych i przekonań odbiorcy. Będzie to swoiste laboratorium, w którym widz może odkrywać swoją rolę w procesie nadawania znaczeń i reprezentacji.

 

 


ShowOFF

Drugą, równie ważną, część programu Miesiąca Fotografii stanowi Sekcja ShowOFF, w ramach której zostaną zaprezentowane premierowe projekty młodych twórców wyłonionych w drodze otwartego konkursu. Nad ostatecznym kształtem wystaw pracują oni pod okiem uznanych specjalistów w dziedzinie sztuk wizualnych: Kuby Bąkowskiego – artysty wizualnego, który tworzy fotografie, instalacje i obiekty kinetyczne, Lidii Popiel – fotografki, wykładowczyni na wydziale fotografii w Warszawskiej Szkole Filmowej oraz redaktor naczelnej magazynu internetowego fineLIFE.pl, Agnieszki Rayss – dokumentalistki, współzałożycielki kolektywu Sputnik Photos, oraz Simona Karlstettera – założyciela i jednego z dyrektorów artystycznych „Der Greif”, wielokrotnie nagradzanego projektu fotograficzno-literackiego. Grono kuratorskie uzupełnia Honza Zamojski, wybitny artysta, wydawca książek i projektant, który wraz z jednym z laureatów Sekcji ShowOFF stworzy projekt książki fotograficznej.

 

fot. Zuzanna Szarek, TEL AVIV

 

Na deser

Ważną częścią festiwalu są wydarzenia towarzyszące. Szczególną uwagę warto zwrócić na cykl Spotkań mistrzowskich. Zaproszono na nie zarówno artystów prezentujących swoje wystawy w Programie głównym, jak i specjalistów, którzy wzbogacą dyskusję wokół tematu festiwalu lub opowiedzą o nieustającej modzie na książki fotograficzne (tzw. photobooki), jak fotograf i krytyk Jörg Colberg. Program wydarzeń uzupełniają premiery książek, warsztaty, prezentacje, projekcje filmów i oprowadzania kuratorskie.

Okazuje się także, że nie tylko sam Kraków przesiąknięty jest fotografią. Równolegle do Miesiąca Fotografii w Małopolsce prężnie rozwija się Krakow Photo Fringe - niezależna platforma skupiająca propozycje nadesłane do organizatorów przez artystów, animatorów, aktywistów, galerie i wszystkich tych, których pasją jest fotografia. Sukces dwóch dotychczasowych edycji – w ramach których odbyło się ponad sto wydarzeń i wystaw – skłonił organizatorów do rozszerzenia formuły Photo Fringe na całą Małopolskę – również w tym roku wystawy i wydarzenia będą się odbywać m.in. w Zakopanem, Tarnowie, Wieliczce i Myślenicach.

Krakow Photo Fringe to otwarta i demokratyczna platforma, która daje okazję do przyjrzenia się fotografii w szerokim ujęciu, od realizacji uznanych już artystów po dopiero formujące się postawy, często redefiniujące utarte podejścia do rożnych form fotograficznych.

Jedno wiemy z pewnością - czym prędzej ruszajcie do Krakowa i Małopolski, by nacieszyć się fotografią!

 

Miesiąc Fotografii w Krakowie 2016
12.05–12.06.2016

photomonth.com
fb/photomonth

Krakow Photo Fringe

 

x

Subscribe to our mailing list

*indicates required